Zoeken | Site-navigatie | Extra onderdelen (sidebar)

Test runs ‘Leren Acteren in Netwerken’

10 juni 2016 door Martin Ruivenkamp

Figuur 2. - Screenshot websiteZorg- en welzijnsprofessionals werkzaam bij organisaties die aan de Zorgalliantie verbonden zijn, evalueren momenteel het Blended Learning programma ‘Leren acteren in Netwerken’. We zullen hun evaluaties gebruiken om het leerprogramma nog beter aan te laten sluiten op professionaliseringsvraagstukken, die binnen het zorg- en welzijnsector door de transities in de zorg erg actueel zijn. Zo hebben verschillende (zorg) organisaties nog meer baat bij het implementeren van ‘Leren Acteren in Netwerken’.

Achtergrond

Het goed kunnen werken in netwerken – of zoals we het in het ontwikkelde leerprogramma hebben genoemd: het acteren in netwerken – is door de doorgevoerde veranderingen in de zorg nog meer centraal komen te staan. Zorg- en welzijnprofessionals moeten samenwerken in netwerken waar ook medewerkers van andere organisaties deel van uit maken. Dit kunnen gemeentelijke ambtenaren, huisartsen, diëtisten, fysiotherapeuten, job coaches of collega’s van andere zorg- en welzijnsorganisaties zijn. Daarnaast bewegen zorgprofessionals zich ook door de netwerken van hun cliënten en hun persoonlijke omgeving. Zij staan in contact met familie en vrienden en organisaties waar hun cliënten aan zijn verbonden.

Het goed kunnen acteren in netwerken is geen gemakkelijke opgave. De zorg- en welzijnsprofessionals, maar ook de andere netwerkleden moeten allemaal verschillende belangen behartigen; de communicatie tussen de verschillende partijen loopt niet altijd goed, en; verschillende netwerkleden kunnen elk hun eigen professionele taal spreken of vanuit hun eigen situatie redeneren en daarbij verwachten dat de ander hen begrijpt. Daarnaast verschuift ook de rol van de cliënt. De cliënt moet in onze participatiesamenleving zichzelf steeds meer van zorg voorzien. Zorg- en welzijnprofessionals moeten hun cliënten daartoe stimuleren.

Het leerprogramma ‘Leren Acteren in Netwerken’ stimuleert haar deelnemers om stil te staan bij verschillende situaties uit de dagelijkse praktijk. Door over die situaties na te denken en door met collega’s ervaringen uit te wisselen worden deelnemers bewust gemaakt van hoe zij in netwerken acteren, wat hun doelen en belangen zijn en hoe ze deze op een eigen, persoonlijke wijze het beste kunnen realiseren. Ook leren deelnemers hoe hun collega’s met soortgelijke situaties omgaan en hoe zij tot oplossingen komen, zodat er onderling en van elkaar geleerd kan worden. Het leerprogramma gaat er vanuit dat iedereen zijn eigen manier van werken in een netwerk heeft en dat geen van die manieren de beste is. Echter, je kunt wel je eigen vaardigheden om te acteren in netwerken verbreden door bewuster te worden en te zien en horen hoe anderen het doen.

Ontwikkeling

Het Blended Learning programma is ontwikkeld middels een actie-leer-onderzoeksopzet waarbij 15 zorgprofessionals waren betrokken die werkzaam zijn bij 5 verschillende zorgorganisaties. De deelnemers waren onderverdeeld in twee groepen die elk 10 keer bij elkaar zijn gekomen voor een werkbijeenkomst. Gedurende deze bijeenkomsten is er aan de hand van verschillende werkvormen input voor het leerprogramma gegenereerd: input die gebaseerd is op de ervaringen van de zorgprofessionals uit hun dagelijkse praktijk. Deze input is gerelateerd aan, en verder onderbouwd vanuit de theorie en is in het leerprogramma onderverdeeld in drie hoofdthema’s:

  1. Pro-actief omgaan met jouw netwerk
  2. Samenwerken en communiceren met andere zorgprofessionals in jouw netwerk
  3. Regievoeren in jouw netwerk

Proactief omgaan jouw netwerk

Professional moeten hun eigen netwerk en het netwerk van de cliënt zo goed mogelijk benutten en inzetten om de gezondheid en het welzijn van hun cliënten te ondersteunen. Om dat doel te bereiken, is het van belang om te sturen op:

  • de ontwikkeling van hun eigen netwerken,
  • hun eigen rol in het netwerk, en
  • het beroep doen op mensen in hun netwerk.

In het eerste deel besteden deelnemers hier aandacht aan door hun netwerk in kaart te brengen, de belangen van de belangrijkste mensen in hun netwerk te leren kennen en zichzelf doelen te stellen.

Samenwerken en communiceren met andere zorgprofessionals

Binnen dit onderwerp staan deelnemers stil bij de structuur van hun netwerk en de rollen en normen die daarin spelen. Dit helpt ze om beter te begrijpen hoe zij kunnen samenwerken en communiceren met mensen die verschillende rollen en functies uitoefenen. Ook kunnen verwachtingen van elkaar verschillen of zijn er diverse belangen die behartigd moeten worden. In het tweede deel van het leerprogramma staan deelnemers stil hoe zij daar mee omgaan.

Regievoeren

Regievoeren betekent dat je je actief opstelt ten opzichte van jouw netwerkrelaties en dat je de leiding neemt in het behalen van doelen. Door regie te voeren behoud je niet alleen het overzicht van jouw activiteiten, maar creëer je mogelijkheden voor jezelf om jouw (professionele) doelen te realiseren en een goede balans te houden tussen de verschillende belangen in jouw netwerk. Als je de regie voert binnen jouw netwerk stimuleer je mensen om mee te werken en in een richting te bewegen die jij vanuit professioneel oogpunt wenselijk vindt. Het derde en laatste deel van het blended learning programma stimuleert deelnemers om hierbij stil te staan.

Opzet

Het Blended Learning Programma  ‘Leren Acteren in Netwerken’ bestaat uit een ‘online’ leeromgeving waar deelnemers opdrachten maken en uit drie bijeenkomsten waar zij samen met andere deelnemers reflecteren op de vragen die zij online hebben beantwoord.

Figuur 1. Schematische weergave van de opzet van het leerprogramma ‘Leren Acteren in Netwerken’.

Figuur 1. - Opzet BLP

 

Het online lesprogramma gebruikt verschillende middelen (filmpjes, teksten, foto’s) om opdrachten te introduceren. Daarnaast hebben we ook een interactief component in dit leerprogramma opgenomen, waarbij deelnemers de mogelijkheid hebben om online te reageren op de antwoorden van andere deelnemers. Deze mogelijkheid om van elkaars ervaringen te leren wordt verder gestimuleerd gedurende de bijeenkomsten die voortborduren op het lesprogramma dat de deelnemers online doorlopen.

 

Figuur 2. Representatie van het online leerprogramma.

Figuur 2. - Screenshot website

Eerste reacties

Voorafgaand aan de testruns hebben de zorgprofessionals al een eerste indruk gedeeld over het Blended Learning programma. Hierbij een aantal uitspraken:

“Heel positief, toegankelijk, echt leuk, ben enthousiast”

“Functioneel, mooi, tevreden, heldere vraagstelling”

“Heeft onze bestuurder dit al gezien? Dit gaat hij leuk vinden.”

“Onze organisatie kan hier blij mee zijn. Het gaat over vaardigheden die relatief nieuw zijn in de zorg en voor velen nooit in de opleiding hebben gezeten”

“Leuk, werkbaar, overzichtelijk”

Na deze eerste positieve reacties te hebben verkregen zijn we benieuwd wat er uit de testruns naar voren komt…we houden jullie op de hoogte!

 

Reacties

Reageer

*