Zoeken | Site-navigatie | Extra onderdelen (sidebar)

Roadmap HAN Open Science

Open Acces bij de Masterclass Research Support HBO’s

23 mei 2017 door Maarten van Rooij

Op 17 mei organiseerde Surf het vervolg op de masterclass waarvan Esther van Popta een paar weken geleden verslag deed op dit blog.  Research Support is natuurlijk een breed begrip, maar in het brandpunt staat toch steeds Open Acces. We hebben immers in Nederland afgesproken dat we in 2020 alle publicaties van HBO’s en Universiteiten die (mede) uit gemeenschappelijke middelen gefinancierd zijn in principe Open Acces aan te bieden.

 

Het is daarom niet verwonderlijk dat één van de centrale presentaties ging over Open Acces. Peter Becker van de Haagse Hogeschool nam ons bij de hand en leidde ons in volle vaart langs alle mogelijke obstakels waar een onderzoeker tegenaan kan lopen als hij Open Acces wil publiceren. Belangrijk startpunt is de site Sherpa-Romeo. Daar kun je zien wat je uitgever voor beleid heeft als het gaat om Open Acces.

Als ondersteuners proberen we een zo compleet mogelijk beeld te krijgen van wat de onderzoekers aan ondersteuning nodig hebben. Daarvoor moet je de onderzoekers eerst weten te vinden. In een van de workshops werden ervaringen uitgewisseld omtrent het in kaart brengen van de onderzoekers en hoe je in gesprek kunt komen met die onderzoekers om tot een adequate ondersteuning op het gebied van research Support te komen.  Het was amusant, maar ook wel enigszins schokkend, om te zien dat het bij alle aanwezige hogescholen een hele klus was om een volledige lijst van onderzoekers te verkrijgen.

Eén van de ‘pijnpunten’ van Open Acces vormen de auteursrechten. Vandaar dat in een andere workshop uitgebreid ingegaan werd op de juridische aspecten van Open Acces. Belangrijk om mee te nemen is de opmerking van Peter Becker dat er al veel meer mogelijk is (ook op juridische gebied) dan vaak verwacht wordt. Zowel de ‘Groene Route’ als de ‘Gouden Route’ kun je vaak gewoon gebruiken als je wilt publiceren.

Uitnodiging aan lectoren en onderzoekers: Denk mee over het Nationaal Plan Open Science

25 april 2017 door Marina Noordegraaf


 

Open wetenschap: het nationale plan en jij

Het Nationaal Platform Open Science nodigt alle onderzoekers in Nederland uit om deel te nemen aan de eerste nationale vergadering voor wetenschappers over open science. De vergadering vindt plaats op 29 mei 2017 in de Aula van de TU Delft. De dag biedt een uitgelezen kans voor alle onderzoekers die in Nederland werken om hun mening te geven over het Nationaal Plan Open Science (pdf), dat op 9 februari 2017 o.a. werd ondertekend door de Vereniging van Hogescholen.
 

Jouw kans op invloed!

Op 29 mei demonstreren verschillende onderzoekers uit verschillende disciplines hun ‘open science praktijken’. Daarnaast is er veel ruimte voor discussie over het nationale plan. Vertegenwoordigers van de partijen die het Nationaal Plan Open Science maakten, zijn aanwezig om te luisteren, discussiëren en vragen te beantwoorden. Ook Staatssecretaris Sander Dekker van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap is van plan aanwezig te zijn.

Wil jij aan politici, financiers en bestuurders laten weten wat onderzoekers nou echt nodig hebben om hun onderzoeksproces en onderzoeksresultaten zichtbaar en bruikbaar te maken voor onderwijs, beroepenveld en maatschappij? Wil je invloed uitoefenen op de de uitvoering van het Nationaal Plan Open Science? Twijfel dan niet langer en registreer je nu voor dit gratis evenement. Het gedetailleerde programma komt eind april beschikbaar.
 

Expeditie Support4research

20 april 2017 door Esther van Popta

SURF heeft onder andere als ambitie om de juiste mensen op het gebied van onderzoeksondersteuning binnen de hogescholen bij elkaar te brengen. 1 van de manieren om dit te doen is het organiseren van een jaarlijkse masterclass research support voor hogescholen. Ook binnen de HAN hebben we de eerste stappen gezet om de onderzoeksondersteuners te verenigen in de werkgroep OSO (Open Science Ondersteuners) en een deel van deze ondersteuners neemt deel aan de tweedaagse masterclass 2017. Het doel van de masterclass is om onderzoeksondersteuners van praktische ideeen en mogelijkheden te voorzien om onderzoekers te bereiken en te ondersteunen in het onderzoeksproces. De presentaties van de masterclass komen binnenkort online beschikbaar. Hierbij een korte weergave van de eerste dag.

Scope

Voor het gebied Research Support is door SURF als onderdeel van het project Support4research een scope vastgesteld dat is vertaald in een kompas. Dit bestaat uit de gebieden ICT, financieel, statistiek en methoden, wetenschappelijke integriteit/juridisch, bibliotheek en onderzoeksfaciliteiten. Uit een rondje in de overvolle zaal tijdens de eerste dag van de masterclass blijkt dat het gebied van onderzoeksondersteuners erg breed is. De werkgroep OSO bij de HAN bestaat uit ondersteuners op het gebied van: ICT, marketing en communicatie, studiecentra, juridische zaken, kwaliteitszorg, onderzoeksbeleid en archivering.

Lees verder

HAN neemt deel aan Kenniscollectie.nl

18 april 2017 door Ageeth Tuut

Vanaf 13 april nemen de HAN Studiecentra deel aan de Kenniscollectie.nl.

De Kenniscollectie.nl is een initiatief van Dirkzwager Advocaten & Notarissen, waarbij kennis delen centraal staat. In de Kenniscollectie zijn de (fysieke) collecties van 10 organisaties uit de omgeving van Arnhem en Nijmegen, via 1 ingang te doorzoeken.

Dankzij de Kenniscollectie.nl kunnen leden en relaties van de samenwerkende (bedrijfs-)bibliotheken van elkaars collecties profiteren en elkaar onderling doorverwijzen.
Hiermee krijgt het publiek toegang tot ruim 1,2 miljoen bijzondere materialen: van boeken tot muziekstukken, van tijdschriften tot historische beelden.
De werkwijze is simpel: met het lidmaatschap van een van de deelnemende partners kan men de specialistische collecties van de andere aangesloten bibliotheken inzien. Dat breidt het aantal bereikbare kennisbronnen enorm uit !

Meer informatie over de huisregels en over de beschikbare faciliteiten vind je op de pagina’s van de deelnemende bibliotheken.  De deelnemende organisaties zijn (naast de HAN): Dirkzwager advocaten & notarissen, Hogeschool Van Hall Larenstein, ArtEZ Hogeschool voor de kunsten, Bibliotheek Arnhem, het Nederlands Openluchtmuseum, Bibliotheek Gelderland Zuid, Regionaal Archief Nijmegen, Museum Het Valkhof en Museum Arnhem.

De wereldkaarten van Blaeu zijn te bewonderen in het Erfgoedcentrum Arnhem, behorende bij Bibliotheek Arnhem

Themamiddag Open Science bij de Vereniging van Lectoren op 12 april in Utrecht.

14 april 2017 door Maarten van Rooij

Uit alle hoeken van het land zijn op 12 april lectoren afgereisd naar Utrecht met elkaar van gedachten te wisselen over kwaliteit van onderzoek en Open Science. Natuurlijk leg ik in deze open-science-blog de focus op Open Science.

In haar presentatie vertelde Sarah Coombs waar Saxion momenteel staat als het gaat om het ondersteunen van Open Science. Ze hebben zelf een repository en een CRIS gebouwd en kunnen daarmee de Lectoren en andere onderzoekers prima ondersteunen. Open Science betekent voor Saxion dat de publicaties beschikbaar zijn, dat de metadata van de datasets beschikbaar zijn en dat de metrics eraan toegevoegd (kunnen) worden.

Open Science kan nog een stapje verder gaan zoals Daan Andriesen (zie foto: voor de flipover) aangeeft: ook het proces en de datasets zelf kunnen publiek gemaakt worden.

Saxion heeft gekozen om de systemen (die Open Science kunnen ondersteunen) zelf te bouwen, onder meer omdat je met Pure al je onderzoek in feite overlevert aan een commerciële uitgever (Elsevier).

In kleinere groepjes gingen we in op de vraag: Wat betekent ‘Open’ in Open Science in de context van het praktijkgericht onderzoek in het hbo? De aanwezige lectoren waren bijzonder positief over Open Science. We zien vooral veel voordelen voor praktijkgericht onderzoek. Zo kan men elkaar inspireren, aanvullen en waar nodig verbeteren. Er zijn natuurlijk ook mitsen en maren: Hoe borg je de kwaliteit? Wat zijn de juridische haken en ogen? Etc.
Een mooi positief punt is dat de impactfactor door Open Science veel breder wordt. Bij Open Science kan eenvoudig de impact van onderzoek op heel veel verschillende manieren gemeten (gaan) worden. Denk aan likes op facebook; tweets en retweets; publicaties in digitale vakbladen en verenigingsbladen; reacties op interviews voor de radio, tv, krant; aantal downloads; aantal verwijzingen (en/of links) op sites; citaties in populaire tijdschriften, etc. Op deze manier kan de doorwerking van praktijkonderzoek beter en ‘rijker’ in beeld gebracht worden.

De vereniging van Lectoren organiseerde deze themamiddag vanwege twee belangrijke gebeurtenissen in het Hoger Onderwijs. In januari en februari zagen twee publicaties het licht die de komende jaren een grote impact zullen hebben op onderzoek in Nederland. In het HBO werken we met het nieuwe Brancheprotocol. Dat protocol riep echter vragen op. De commissie Pijman heeft de Vereniging van lectoren opdracht gegeven om een Advies  te schrijven hoe met het nieuwe BKO om te gaan.

Voor zowel de Universiteiten als de Hogescholen geldt het Nationaal Plan Open Science. Hierin wordt aangegeven op welke manier we gezamenlijk kunnen werken aan de ambitie: “100% Open Acces te bereiken in 2020”.

Op valorisatiereis met CvVO

13 april 2017 door Monique Goris

“Eureka!” Die uitroep is de grootste kick van elke onderzoeker: Je hébt het! Een doorbraak, een nieuw inzicht, het onderzoeksresultaat dat een schokgolf in de markt zal geven!

En dan…? Hoe ga je ervoor zorgen dat jouw kennis de wereld bereikt? Ga je de markt op en lonkt het ondernemerschap? Of laat je dat over aan marktpartijen? Ga je de vondst beschermen of stel je je kennis open voor iedereen? Ga je voor de maatschappelijke of juist de economische winst?

De HAN Valorisatiereis is het startpunt van een ontdekkingstocht: een reis “van onderzoek naar markt”, die we op 30 mei starten. Met lectoren, onderzoekers, juristen, projectleiders en subsidieadviseurs. We zijn allemaal onderdeel van hetzelfde proces, maar ieder zit er anders in. Wat is jouw aanpak en wat zijn je vragen?

Praktisch
Dinsdag 30 mei
14.00-16.00 uur + borrel
ICA Lounge, Ruitenberglaan 26, Arnhem

Aanmelden
Zet jij met ons de eerste stap van deze reis? Meld je vóór 23 mei per mail aan bij Monique Morel via Monique.Morel@han.nl

Bron: nieuwsbrief CvVO

‘On the roadmap open science’ HAN geopend

7 april 2017 door Marina Noordegraaf

Na de officiële steun van het HAN MT voor de aanpak in de ‘On the roadmap open science’ vindt de OSO-groep (open science ondersteuners binnen het servicebedrijf van de HAN) de tijd rijp om haar ‘opwegkaart’ te delen met alle potentiële geïnteresseerden: HAN onderzoekers, mede onderzoeksondersteuners van andere hogescholen en universiteiten, beleidsmakers en natuurlijk ook de geïnteresseerden waarvan wij het bestaan niet eens vermoeden!

Op 7 april drukte de bijna voltallige OSO-groep dan ook met verve op de ‘publish’ knop.

Wil je meekijken?

 

On the road

De ‘On the roadmap open science’ is ontstaan als instrument om beweging te krijgen in het uitvoeren van het Kennisdisseminatie- en publicatiebeleid uit 2012 (link naar HAN-intranet).  De routekaart is op dit moment nog primair bedoeld als wandelkaart voor de werkgroep OSO (open science ondersteuners), een brede geleding van HAN-onderzoeksondersteuners uit diverse disciplines (juridische zaken, communicatie, ICT, kwaliteitszorg, bibliotheek, O&O). De opwegkaart dient als middel om op weg te gaan en blijven naar een gemeenschappelijk beeld. Een beeld waarin sprake is van optimale kenniscirculatie en doorwerking van praktijkgericht onderzoek.

Walk your talk

Door de roadmap open te publiceren willen wij inzicht geven in het proces waarlangs wij bij de HAN open science vorm aan het geven zijn. Wij kiezen ervoor om – in de lijn van het gedachtegoed van open science – ons proces zo open en snel mogelijk te delen. Op die manier hopen wij anderen te inspireren met onze wandeltochten en ons te mogen scherpen aan de feedback van anderen. Zo kleuren we de routekaart samen steeds verder in.

We denken maar zo: “No one drop thinks it caused the flood

En open science? Dat zijn wij! (en jij, en jij en jij)

HAN MT spreekt steun uit voor ‘On the roadmap open science’

25 maart 2017 door Marina Noordegraaf

Er is iets aan de hand in de wetenschappelijke wandelgangen. Het buzzt en het bruist er van plannen over openheid. Onlangs tekende de Vereniging Hogescholen het Nationaal Plan Open science en ons eigen HAN MT schaarde zich op 22 maart achter de HAN-brede ‘On the roadmap open science’. De ‘On the roadmap’ geeft op verschillende niveaus aan hoe de HAN op pad gaat richting een cultuur waarin ‘open, tenzij’ de norm is. Volgens het HAN MT mogen we nog veel meer ruchtbaarheid geven aan de ‘On the roadmap’ en dat laten we ons natuurlijk geen twee keer zeggen!

Op 7 april 2017  zullen we de ‘On the roadmap’ ook officieel op dit weblog ‘Wij zijn open science‘ publiceren. Dan komen we bijeen met de voltallige groep Open Science Ondersteuners (OSO) die de ‘On the roadmap’ schreef en zullen we gezamenlijk op het lanceerknopje drukken.

YouTube voorvertoningsafbeelding

Summerschool open science voor (student)onderzoekers

25 maart 2017 door Marina Noordegraaf

Ben je een (student)onderzoeker en wil je meer weten over open science? Heb je het gevoel dat je onderzoeksproces en – resultaten opener gedeeld kunnen worden, maar weet je niet hoe? Wil je alle mogelijkheden en tools leren kennen om je onderzoek zo open mogelijk te delen? Wil je voorop lopen op dit gebied en je collega’s daarmee inspireren? En … heb je nog een weekje vrij in de zomervakantie? Meld je dan aan voor de Utrecht Summerschool “Open science and Scholarship: Changing Your Research Workflow“. In het plaatje hierboven staat in het kort het programma weergegeven.

Tijdens deze cursus verken je voor elke fase in de onderzoekscyclus de mogelijkheden en voordelen van het openen van je eigen onderzoek. Door middel van korte lezingen en demo’s, veel hands-on activiteiten en discussies, leer je het open science landschap van binnen en buiten kennen. Je krijgt de gelegenheid om deze kennis direct toe te passen op je eigen onderzoekscyclus. Denk hierbij aan het (alsnog) open stellen van onderzoeksproducten uit vorige projecten, een meer open manier om je huidige onderzoek uit te voeren en het voorbereiden van je toekomstige onderzoek op meer openheid, zichtbaarheid en impact.

Hogeschoolbibliotheken zetten het licht op groen voor open access

24 maart 2017 door Marina Noordegraaf

In een visiedocument van 18 maart 2017 spreekt het Samenwerkingsverband Hogeschoolbibliotheken (SHB) zich uit voor de ‘groene route’ van open access publiceren.

Onder open access verstaan we het zo open mogelijk verspreiden, delen en hergebruiken van de opbrengsten van praktijkgericht onderzoek in het HBO. Dit betreft zowel de kennisproducten van studenten, docenten en onderzoekers, zoals scripties, leermiddelen (Open Educational Resources OER), open textbooks, vak- en onderzoekpublicaties als ook andersoortige producten die voortvloeien uit praktijkgericht onderzoek. | SHB. 

Het NAI-HBO, het netwerk van auteursrechten informatiepunten van de HBO-instellingen, wil auteurs zoveel mogelijk faciliteren bij het open access publiceren. Er kan namelijk vaak al veel meer dan onderzoekers zelf weten.

Twee routes

Op dit moment zijn er grofweg twee routes naar open access publiceren:

  • De gouden route
    Gouden open access is open access via de uitgever.  Via de gouden route publiceren onderzoekers via de platforms van de uitgevers direct in open access tijdschriften.
    Er bestaat een misverstand dat je alleen open access zou kunnen publiceren door als onderzoeker of onderzoeksgroep zelf de zogeheten Article Processing Charges (APCs) te financieren. Toch zijn er ook vele wegen waarmee je als onderzoeker zonder directe publicatiekosten toch open access kunt publiceren. Lang niet alle open access tijdschriften hanteren APCs, onderzoeksfinanciers zoals NWO kennen stimuleringsfondsen voor open access publiceren, instellingen zoals de HvA hebben APC-fondsen, je kunt een waiver aanvragen en je kunt ook publiceren via platforms zoals de Open Library of Humanities waar APCs al zijn voorgefinancierd (soms ook diamond open access genoemd).
    Via de website DOAJ is een overzicht van open access tijdschriften te vinden.
  • De groene route
    Groene open access is open access via de auteur. Want ook al staat een wetenschappelijk artikel achter slot en grendel, toch mogen onderzoekers meestal een auteursversie archiveren in een publiek toegankelijke database in beheer bij een wetenschappelijke organisatie (repository). De meeste uitgevers staan deze zogeheten groene route van open access publiceren toe. Deze route staat ook wel bekend als ‘zelfarchivering’. Na een bepaalde embargotermijn (tussen 0 en 48 maanden) mag de auteur een bepaalde versie van de publicatie openbaar maken. De exacte voorwaarden verschillen per tijdschrift. Groene open access kan gepubliceerd worden via instellingsrepositories maar dat kan bijvoorbeeld ook via disciplinaire repositories zoals PubMed Central.
    Veel wetenschappelijke instellingen die voorstander van open access zijn, hebben een repository die gebaseerd is op open standaarden. Bij de HAN hebben we daar op dit moment SURFsharekit voor. Op het moment dat je je publicatie in zo’n repository archiveert, kan deze geharvest worden door bijvoorbeeld de HBO-kennisbank, Narcis, zoekmachines zoals Google Scholar en de huidige plek voor HAN publicaties.

 

Check het zelf

Het voordeel van groene open access is dat het morgen (vandaag!) al geregeld kan zijn. En .. het kan ook met terugwerkende kracht. Wil je weten of het ook kan voor jouw tijdschriftartikelen?

  • Kijk op de website SherpaRomeo. Hier staat informatie over het zelfarchiveringsbeleid van uitgevers;
  • Met de tool dissemin kan een onderzoeker checken of artikelen die hij/zij heeft geschreven op dit moment nog niet open access toegankelijk zijn, maar wel zouden mógen zijn door ze te uploaden naar een repository.

 

Meer weten?

Stel al je vragen over open access publiceren aan de studiecentra!

Beeld ‘groene open access sprinkhaan’: CC-BY verbeeldingskr8