Op 9 februari 2012 werd er de eerste Surf ICT en Onderzoeksdag georganiseerd. In 5 tracks worden de verschillende aspecten van ICT en onderzoek belicht:
- Tekst
- Data
- Beeld en geluid
- Profilering van je onderzoek, verrijkte publicaties
- Onderwijs en onderzoek
De keynote Cameron Neylon voegde nog een extra aspect toe het belang van Open Access en impact van internet op onderzoek. ICT en onderzoek is dus een complex en snel ontwikkeld ‘vakgebied’ waarbij de rol van ondersteuning vaak nog onderbelicht is.
Cameron Neylon is een warm pleitbezorger voor open access binnen onderzoek, een belangrijk argument is daarvoor dat onderzoek dat publiek gefinancierd wordt ook publiek toegangelijk zou moet zijn. Maar het blijkt dat argument geen doorslaggevende push heeft kunnen geven aan Open Access. Dat komt volgens Cameron Neylon omdat de financier van het onderzoek (het publiek/de belastingbetaler) niet echt geïnteresseerd is in de output van onderzoek, de data en de artikelen. Het publiek is geïnteresseerd in het effect van de wetenschap op de maatschappij.
Het belang van open access van onderzoek moet gezocht worden in de extra mogelijkheden die “Network Enabled Research” onderzoekers en daarmee de belastingbetaler kan bieden. Het internet biedt mogelijkheden die hiervoor niet mogelijk was. Het mondiale netwerk maakt het mogelijk om samen te werken met andere onderzoekers en te komen met nieuwe oplossingen. Daarnaast is het mogelijk om arbeidsintensief werk te verdelen over heel veel mensen/computers, bijvoorbeeld het classificeren van sterrenstelsels wordt nu gedaan door amateur-onderzoekers over de hele wereld, waardoor het voor de onderzoekers om hun tijd te besteden aan andere taken. Dit is niet alleen makkelijk maar ook een efficiëntere inzet van onderzoeksmiddelen.
Het internet verandert in kwalitatieve zin de manier van onderzoek doen. Dit kan door de schaal waarop we onderling verbonden zijn en de mogelijkheden van het delen van data. Maar alleen als de data open access zijn, kunnen we de positieve effecten van het internet terugzien in onderzoek.
De impact van onderzoek is een belangrijke graadmeter voor succesvol onderzoek. De beperkingen die nu worden opgelegd door bijvoorbeeld uitgevers belemmeren de impact van onderzoek. Maar naast de formele kanalen, moeten wetenschappers zich ook realiseren dat er naast hun eigen netwerk een geweldig groot netwerk bestaat dat de impact van hun onderzoek dramatisch kan vergrootten. Als over een onderzoek wordt getwitterd is het netwerk waarbinnen mensen in aanraking komen met het onderzoek vele malen groter dan via een publicatie in een peer-reviewed journal. Open Access kan dus een belangrijk bijdrage leveren aan het vergrootten van de impact van onderzoek.
Cameron Neylon stelt dat uitgevers eigenlijk toegang verkopen. En toegang is eigenlijk iets dat niemand wil hebben, “The content business is dead”. Het internet maakt dan mensen op andere manieren de informatie gratis gaan zoeken. De uitgeverijen hebben wel een belangrijke expertise van het categoriseren, indexeren en aggregeren van alle informatie, daar hebben mensen behoefte aan. Hij stelt dat je de filters niet moet aanbrengen aan de aanbodkant maar je moet juist filters aanbieden bij de vraagkant.
Onderzoekers zouden de mogelijkheden van het internet, zowel binnen het vakgebied als daarbuiten, moeten benutten om de schaalvoordelen meer te benutten. Onderzoek is een creatief en innovatief proces en Cameron Neylon stelt dat onderzoekers zich vooral niet te veel moeten vasthouden aan de heersende conventies. “Innovators don’t follow markets, they build them.”
