Wie meldt schandalen?
De wereld lijkt soms vol schandalen als we de krant en journaals volgen. Maar de vraag is of het schandaal wat we voorgeschoteld krijgen wel het enige schandaal is. Meestal is er een eenzijdige berichtgeving die niet alle kanten belicht. Ook maken berichten de indruk dat iets heel bijzonder of uitzonderlijk is, terwijl dit lang niet altijd het geval is. Graag neem ik de gelegenheid om dit met een voorbeeld te tonen.
Het schandaal
Ik lees de Volkskrant en die komt op 1 en 2 maart met de volgende koppen over het schandaal in het Zeeuwse Westkapelle ’Dorp wist van Joost en zijn bijen’ en ‘Westkapelle is een gesloten vesting voor justitie en politie’. De bevolking zou op de hoogte zijn van zedenmisdrijven maar dit bagatelliseren en politie en justitie niet inlichten. Er worden in de stukjes koppelingen gemaakt tussen de geslotenheid van de gemeenschap en het feit dat dit dorp vooral streng gelovige bewoners kent. Men zou elkaar er niet bij willen ‘lappen’.
Eenzijdigheid
Wat mij opvalt is dat in de berichtgeving gedaan wordt alsof er verschil is tussen medewerkers van overheidsinstanties als politie, justitie en de bevolking van deze gemeente. Schijn bedriegt. Feitelijk is er natuurlijk geen scheiding en zullen er tussen de 2700 inwoners ook mensen met dienstverbanden in deze organisaties of in scholen of gemeente zitten. Daar waar we veel media-aandacht hebben gehad over ambtenaren van de burgerlijke stand die geen homohuwelijken wilden sluiten, is dit niet geweest rondom gedrag wat we verwachten van professionals bij (semi)overheden. Als je zelf uit deze of een andere streng gelovige gemeente komt, mag dan toch van je geëist worden dat je de plicht hebt om vermoedens van misbruik te melden. Ik vind van wel. Jammer dat dit vraagstuk blijft liggen als het gaat om dit schandaal.
Unieke casus?
De relatie die bij dit schandaal gelegd wordt tussen religie en geslotenheid van het systeem is logisch. Je kunt de redenering echter niet omdraaien, geslotenheid heeft alleen te maken met strenge geloven. Ook kun je niet zeggen dat het niet melden van (zeden)misdrijven uniek is. Terecht staat er in het stuk van 2 maart dat bewoners angst hebben voor represailles. Volgens mij hebben we dan een kern te pakken die veel dichter bij een helaas veelvoorkomende problematiek ligt. Er zijn vele wijken en gemeenschappen waar angst, onveiligheidsgevoelens (al dan niet terecht) voorkomen dat burgers voor zichzelf en voor medeburgers opkomen. Vaak is er wel een ervaring met het inschakelen van politie, wooncorporaties of hulpverlening vanwege overlast of bedreigingen. Als blijkt dat het niet ernstig genoeg is om vanuit instanties in te grijpen, krijgen de burgers meestal geen andere ondersteuning aangeboden. Zij worden wel aangemoedigd om vooral te blijven melden maar dat doen ze dan niet meer. Belangrijk is om de nood van de bevolking te herkennen en de noodzaak om hierin ondersteuning te krijgen bijvoorbeeld vanuit welzijn. Willen we echt dat burgers signaleren en melden dan moet er voldoende veiligheid en ondersteuning zijn, juist in situaties waarin sprake is van gesloten systemen. Zou een buurt of flat waarin iemand woont die door beperkt inkomen weinig keuze heeft in woonruimte ook als een gesloten systeem opgevat kunnen worden?
Er zitten nog veel meer onderbelichte zaken aan dit soort schandalen, meld je voorbeelden hier.
