Project End-of-life care bij IC-patiënten
Aanleiding
IC-afdelingen hebben regelmatig te maken met patiënten bij wie op een zeker moment de behandeling medisch zinloos of onwenselijk wordt geacht. Wanneer blijkt dat er sprake is van medisch zinloos handelen, zal overgegaan worden naar End-of-life care (EOLC). Deze zorg bestaat uit de behandeling van lichamelijke klachten, psychische klachten en/of sociale problemen en de begeleiding van naasten.
Op IC-afdelingen blijkt EOLC voor IC-patiënten en hun naasten niet altijd adequaat. De aanwezigheid van pijn en andere stresssymptomen, gebrekkige communicatie en meningsverschillen tussen zorgverleners en naasten over de behandeling en zorg aan de IC-patiënt komen in onderzoeken naar voren als knelpunten.
In 2009 is de Nederlandse richtlijn rondom het nalaten of beperken van een medische behandeling bij IC-patiënten geschreven. De richtlijn ‘Nalaten en staken van behandeling en palliatieve zorg na het staken van behandeling bij volwassen IC patiënten’ richt zich op het proces dat doorlopen kan worden in levensbedreigende situaties en is ontwikkeld door de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care (NVIC), klik hier voor de richtlijn. De richtlijn is vooral biomedisch-technisch van aard, met aandacht voor enkele psychosociale aspecten. Specifieke verpleegkundige handvatten in deze richtlijn ontbreken. Om toepassing van deze richtlijn door verpleegkundigen te bevorderen moet de richtlijn beter aansluiten bij de functionele, professionele en persoonlijke verantwoordelijkheden en rol van IC-verpleegkundigen.
Centrale vraagstelling
Welke aanbevelingen kunnen voor IC-verpleegkundigen worden gedaan om de zorg rondom End-of-life care op de IC te verbeteren, zodat hierover tevredenheid bestaat bij betrokken disciplines en naasten?
Doelstelling
Doel van dit project is het aanvullen van de bestaande richtlijn ‘Nalaten en staken van behandeling en palliatieve zorg na het staken van behandeling bij volwassen IC patiënten’ met verpleegkundige handvatten, waarmee de kwaliteit van palliatieve zorg op de IC verhoogd kan worden en beter aansluit bij de wensen en behoeften van naasten en IC-verpleegkundigen. Daarnaast wordt een implementatiestrategie ontwikkeld voor de richtlijn.
Methode
Het project is een mixed-method onderzoek, waarbij gebruik wordt gemaakt van gegevens uit interviews met en vragenlijsten onder IC-verpleegkundigen. Ook worden naasten van IC-patiënten, die op de IC zijn overleden, geïnterviewd. Daarnaast wordt een literatuurstudie uitgevoerd.
De aanvullingen op de richtlijn zullen ontwikkeld worden aan de hand van de EBRO-methode, beschreven door het CBO (2007), klik hier. Daarnaast bestaat aandacht voor het implementatieproces, waarbij gebruik wordt gemaakt van de theorie van Grol & Wensink (2011).
(Verwachte) resultaten
Met dit project zullen concrete verpleegkundige aanvullingen gegeven worden op de bestaande richtlijn omtrent EOLC bij IC-patiënten. Daarnaast wordt een implementatiestrategie beschreven, waarmee een succesvolle implementatie van deze aanvullingen bereikt kan worden.
Voor meer informatie over het project kan contact opgenomen worden met Marijke Noome, onderzoeker van het project End-of-life care bij IC-patiënten.
Tel 024 353 06 71
E–mail Marijke.Noome@han.nl
Literatuur
- Grol, R., & Wensing, M. (2011). Implementatie effectieve verbetering in de patiëntenzorg (4th ed.) Reed Business.
- Meinders, A. J., van der Ploeg, H., Biemond-Moeniralam, H. S., Willems, D. L., & Schultz, M. J. (2006). End-of-life decisions in seriously ill patients: The position of intensive care nurses. [Beslissingen rond het levenseinde bij ernstig zieke patiënten: de plaats van intensivecareverpleegkundigen] Nederlands Tijdschrift Voor Geneeskunde, 150(39), 2133-2136.
- Mosenthal, A. C., Murphy, P. A., Barker, L. K., Lavery, R., Retano, A., & Livingston, D. H. (2008). Changing the culture around end-of-life care in the trauma intensive care unit. The Journal of Trauma, 64(6), 1587-1593.
- Nederlandse Vereniging voor Intensive Care. (2009). Richtlijn nalaten en staken van behandeling en palliatieve zorg na het staken van behandeling bij volwassen IC patiënten. www.nvic.nl
- Nelson, J. E., Mulkerin, C. M., Adams, L. L., & Pronovost, P. J. (2006). Improving comfort and communication in the ICU: A practical new tool for palliative care performance measurement and feedback. Quality & Safety in Health Care, 15(4), 264-271.
